De Ballon d’Alsace, de eerste col die officieel werd beklommen in de Tour de France van 1905, is een must voor elke wielrenner in de Vogezen. Vanuit La Bresse biedt de beklimming een schitterende route.
Wielersgeschiedenis: de eerste col van de Tour de France
De Ballon d’Alsace gaat de geschiedenis in op 11 juli 1905, tijdens de 2e etappe van de Tour de France, Belfort-Besançon. René Pottier is de eerste renner die de top als leider passeert, wat hem al meteen de reputatie van klimmer bij uitstek oplevert. Hij wint de Tour de France het jaar daarna voor zijn tragische overlijden in 1907. De col werd sindsdien talloze keren beklommen door de Tour, met name tijdens de Elzasser en Vogezense etappes.
Route vanuit La Bresse
Rij naar Saint-Maurice-sur-Moselle via Cornimont en Le Thillot (25 km, voornamelijk licht afdalend). Vervolgens de 9 km beklimming aanpakken, 580 m stijging, gemiddeld 6,5%.
Totale rit: 65 tot 75 km afhankelijk van de terugweg, 1.300 hoogtemeters.
De 4 kanten van de Ballon d’Alsace
De Ballon d’Alsace kan beklommen worden via vier verschillende kanten, elk met zijn eigen karakter.
Kant Saint-Maurice (Vogezische kant)
De klassieke kant, genomen tijdens de Tour de France. 9 km, 580 m stijging, 6,5% gemiddeld, met een regelmatige en schaduwrijke klim. De weg is breed, goed geasfalteerd, ideaal voor de eerste benadering van de col. Enkele passages van 8-9% in het laatste derde.
Kant Sewen (Elzasser kant)
De moeilijkste kant. 8,5 km, 590 m stijging, 7% gemiddeld, met passages tot 11% in de onderste haarspeldbochten. Het uitzicht op het Dollervallei is spectaculair. Kant vaak minder bezocht dan Saint-Maurice, wat een wildere dimensie toevoegt.
Kant Bussang (via het noorden)
Toegang vanuit het Moselledal. 12 km, 650 m stijging, 5,5% gemiddeld. Het begin is zeer zacht, de moeilijkheid neemt geleidelijk toe. Deze kant is handig voor wielrenners komend van La Bresse of Le Thillot.
Kant Giromagny (via het oosten)
Vanuit het Territoire de Belfort. 13 km, 700 m stijging, 5,4% gemiddeld. De langste van de vier kanten, ook de minst steile. Bosroute met een kort blootgesteld gedeelte op de top.
De col in cijfers
- Hoogte: 1.171 m
- Maximale stijging: 11% (kant Sewen)
- Referentietijd profs: 25 minuten (kant Saint-Maurice)
- Tijd recreant: 40 tot 60 minuten
Gravel op de Ballon d’Alsace
De gravel-liefhebbers vinden hun geluk op de secundaire wegen die het massief omgorden. Het pad van de smokkelaars, dat historisch Lotharingen verbond met de Elzas voor de moderne douane, biedt een bostraject bruikbaar met gravel en MTB. Toegang vanuit Bussang of de Route des Crêtes.
Andere bospaden van het massief (Staatsbosbeheer Ballon) laten toe om gravel-lussen te bouwen van 80 tot 120 km vertrekkend vanuit La Bresse, met passages op de Elzasser en Lotharingse hellingen.
Bevoorrading op de route
Tussen La Bresse en de top zijn de water- en bevoorradingspunten verspreid maar reëel:
- La Bresse (vertrek): bakkerijen, supermarkten, fonteinen in het dorp. Hier de waterfles vullen.
- Cornimont (km 10 vanuit La Bresse): bakkerij, café, fontein op het plein.
- Le Thillot (km 20): winkels, bakkerij, supermarkt aan de uitgang van het dorp. Laatste echte bevoorrading voor de klim.
- Saint-Maurice-sur-Moselle (voet van de klim): café-restaurant, fontein.
- Top van de Ballon: auberge-restaurant (open in het seizoen), fontein. Een welverdiend biertje of warme koffie voor de afdaling.
Strava en records
De Ballon d’Alsace is een van de populairste Strava-segmenten van de Vogezen, met duizenden pogingen per jaar. De segmentrecords op de kant Saint-Maurice liggen onder de 20 minuten, gehouden door wielrenners van hoog lokaal niveau. Voor een recreant in goede conditie is 45 minuten een ambitieus maar realistisch doel.
De sfeer
Regelmatige, schaduwrijke beklimming, prima asfalt. Veel wielrenners in de zomer. Monument bovenop, panorama over de Dollervallei en de Berner Alpen bij helder weer. Auberge-restaurant voor bevoorrading.
Combineer met
- Lus via de Planche des Belles Filles (zeer zwaar)
- Afdaling Elzas-kant tot Lac d’Alfeld
- Bevoorrading in de boerderijherberg van Langenberg
Tips
- Vroeg vertrekken op warme dagen
- Bidon van minstens 750 ml
- Windjack voor de afdaling
- Kies mei, juni of september om hittegolven te vermijden
Boek je chalet in La Bresse als wielerbasis in de Vogezen.
Veelgestelde vragen
Wat is het gemiddelde stijgingspercentage van de Ballon d'Alsace?
Vanuit Saint-Maurice-sur-Moselle is de gemiddelde stijging 6,5% over 9 km. Vanuit Sewen aan de Elzas-kant 7% over 8,5 km, met passages tot 11%.
Hoe lang is de rit vanuit La Bresse?
Ongeveer 65 tot 75 km heen en terug, afhankelijk van de terugweg, met circa 1.300 hoogtemeters. Reken op 4 tot 5 uur met stops.
Welke kant is het zwaarst?
De kant Sewen (Elzas) is het steilst, met aanhoudende stukken van 11%. De kant Saint-Maurice vanuit La Bresse is regelmatiger en vriendelijker voor lange ritten.
Wat is het beste seizoen?
Mei, juni en september. Juli en augustus zijn warmer, maar de weg is druk. De col is meestal gesloten door sneeuw van eind november tot april.